Profesor Petigru, uz podršku inicijative “Svijet za Bosnu”, pisao Marti Kos: Zatražene sankcije za zvaničnike Srbije i RS
Čak šest državnih zvaničnika Srbije je bilo uključeno u sahranu osuđenog ratnog zločinca Ratka Mladića u Srbiji, rekao je Petigru
Profesor na Državnom univerzitetu Južni Konektikat (Southern Connecticut), David Petigru (Pettigrew) obratio se otvorenim pismom komesarki za proširenje Marti Kos, u kojem traži preispitivanje puta Srbije ka članstvu u EU, obustavljanje svakog daljnjeg finansiranja Srbije iz fondova EU i uvođenje sankcija vladinim zvaničnicima Srbije i RS koji su učestvovali u veličanju ratnog zločinca Ratka Mladića.
Zahtjeve profesore Petigrua podržala je inicijativa “Svijet za Bosnu”, koju čine udruženja iz Australije, Belgije, BiH, Danske, Finske, Hrvatske, Irske, Italije, Kanade, Luksemburga, Nizozemske, Švedske, Ujedinjenog Kraljevstva i SAD-a. sadržaj prenosimo u cjelosti:
Pišemo Vam kako bismo izrazili duboku zabrinutost zbog nedavnih dešavanja u Srbiji i njihovih posljedica za njen status kandidata za članstvo u EU-u. Nedavne izjave i postupci predstavnika srbijanske vlasti izvrgnuli su ruglu vladavinu prava i druge temeljne vrijednosti sadržane u članu 2. Ugovora o Evropskoj uniji – počeo je Petigru.
Sahrana ratnog zločinca
– Čak šest državnih zvaničnika Srbije je bilo uključeno u sahranu osuđenog ratnog zločinca Ratka Mladića u Srbiji. Jedan državni zvaničnik je pratio kovčeg u avionu. Za organizaciju sahrane u Srbiji korišteni su državni resursi; tako je, na primjer, vojno osoblje Republike Srbije dočekalo avion i preuzelo kovčeg. Sahrana i ukop protekli su uz veličanje Mladića koji je osuđen nakaznu doživotnog zatvora zbog genocida. Ovi događaji i izjave su detaljno dokumentovani u medijima – navodi se.
– Patrijarh Porfirije, poglavar Srpske pravoslavne crkve, predvodio je pogrebni obred i tokom svog obraćanja veličao je Mladića. Navodno je izjavio da će Mladićevo „ime ostati duboko utkano u sjećanje i molitve većine srpskog pravoslavnog naroda, koji ga smatra vojnikom i komandantom koji je, u teškom i tragičnom vremenu, stajao na čelu vojske svog naroda i položio život za slobodu i opstanak svog naroda – kazao je David Petigru.
Tekst se nastavlja ispod oglasa
– Nažalost, kada jedan pravoslavni vjerski poglavar veliča osobu koja je osuđena za genocid u Srebrenici, zločine protiv čovječnosti i druge ratne zločine širom Bosne i Hercegovine, on nas direktno podsjeća na srpskog pravoslavnog sveštenika koji je blagoslovio pripadnike jedinice „Škorpioni”prije njihovog odlaska u Srebrenicu 1995. godine. Taj sveštenik ih je pozvao na borbu protiv bosanskih muslimana, govoreći: „Turci nisu kao drugi ljudi, svi su oni zvijeri iz Azije.”Brutalna ubistva nenaoružanih muškaraca i dječaka, koja su počinili „Škorpioni”, zabilježena su i korištena kao dokazni materijal u sudskim postupcima pred Međunarodnim krivičnim sudom za bivšu Jugoslaviju u Hagu – rekao je on.
Međunarodne institucije
– Nedavna sahrana na kojoj se veličao Mladić možda nam može pomoći da bolje razumijemo očajničko protivljenje predsjednika Vučića Rezoluciji Generalne skupštine Ujedinjenih nacija usvojenoj u maju 2024. godine, rezoluciji kojom je 11. juli proglašen Međunarodnim danom sjećanja i obilježavanja genocida u Srebrenici iz 1995. godine. Vučićevo protivljenje rezoluciji je još jedan primjer njegovog odbacivanja vladavine prava, s obzirom na to da su dvije međunarodne pravosudne institucije, Međunarodni krivični sud za bivšu Jugoslaviju (MKSJ) i Međunarodni sud pravde,okarakterisalezločine počinjene u Srebrenici kao genocid – rekao je Petigru.
– Učešće srbijanskih zvaničnika i vjerskih lidera na sahrani osuđenog vođe Vojske bosanskih Srba podsjetnik je na zaključke Međunarodnog krivičnog suda za bivšu Jugoslaviju (MKSJ) o umiješanosti Republike Srbije i brojnih državljana Srbije u udruženim zločinačkim poduhvatima koji su rukovodiliizvršenjem ratnih zločina u Bosni i Hercegovini u periodu od 1992. do 1995. godine. Jedan takav udruženi zločinački poduhvat imao je za cilj „trajno uklanjanje nesrpskog stanovništva (prvenstveno Hrvata i bosanskih muslimana/Bošnjaka) sa velikih područja Hrvatske i Bosne i Hercegovine – kaže profesor.
– Cilj udruženih zločinačkih poduhvata tokom 1990-ih je bio „Velika Srbija”, koncept koji je, čak i u novije vrijeme – u 21. vijeku, preimenovan u „Srpski svet”. „Srpski svet” se može posmatrati kao proširenje teritorijalnih aspiracija „Ruskog sveta”, s obzirom na to da je Putin naglasio svoju namjeru da ujedini „pravoslavne narode”. U periodu od 1992. do 1995. godine, ruski dobrovoljci su se borili rame uz rame sa pripadnicima vojnih snaga bosanskih Srba – tvrdi on.
Članstvo u EU
– Stoga su implikacije sahrane u Beogradu, na kojoj se veličao Mladić, dalekosežne i duboko zabrinjavajuće, te zahtijevaju konkretan i odlučan odgovor Evropske unije – navodi se.
– S obzirom na ova dokumentovana kršenja međunarodnog prava i evropskih vrijednosti, kao i na očito kršenje Sporazuma o stabilizaciji i pridruživanju (SSP) između EU i Srbije, pozivamo Vas da preispitate put ove zemlje ka članstvu u EU, osim ako Srbija ne pokaže vjerodostojnu posvećenost ispunjavanju svojih obaveza iz SSP-a koje se odnose na borbu protiv negiranja genocida i veličanja osuđenih ratnih zločinaca. Također, hitno Vas pozivamo da obustavite svako dalje finansiranje Srbije iz fondova EU i uvedete sankcije vladinim zvaničnicima Srbije i Republike Srpske koji su učestvovali u veličanju Mladića. Ovakve izjave i postupci ne smiju biti tolerisani niti nagrađivani politikom popuštanja – ističe Petigru.
– Veličanje Ratka Mladića šalje pogrešnu poruku budućim generacijama jer počinjene zločine prikazuje kao herojska djela i prijeti ponavljanjem upravo tih zločina. Od Evropske komisije očekujemo da poštuje vlastita pravila uspostavljena u svrhu demokratske i mirne budućnosti Srbije, Bosne i Hercegovine i regiona, time potvrđujući važnost vladavine prava i evropskih vrijednosti – naglašava on.
Srbijansko rukovodstvo
– Također, želimo Vam skrenuti pažnju na sveobuhvatan dokument koji ste 20. septembra 2026. godine primili od grupe Kosnica (Registar 145a), a koji se detaljno bavi pitanjem zabrinutosti povodom veličanja Ratka Mladića. Molimo Vas da prilikom pripreme Vašeg narednog godišnjeg izvještaja o napretku Srbije krajem oktobra 2026. godine uzmete u obzir ovo pismo, kao i sve navedene incidente, te politiku srbijanskog rukovodstva tokom proteklih decenija – rekao je Petigru.
– Ljubazno Vas molim da, čim budete u mogućnosti, potvrdite prijem ovog pisma meni i grupi ‘World for Bosnia’ (u kopiji). Radujemo se Vašem odgovoru – završava profesor David Petigru.
Letter for Commissioner Kos from Prof. Pettigrew 27 Sept
